Śnieć Czesław

Śnieć Czesław (ur. 30 stycznia 1919 r. 1 w Kutnie, zm. 13 kwietnia 1972 r. w Warszawie ) – kapitan Polskich Sił Powietrznych, kapitan (ang. Flight Lieutenant) Królewskich Sił Powietrznych (numer służbowy RAF – P-1623 / 783627), pilot2

W latach 1926-1929 uczęszczał do szkoły powszechnej, następnie ukończył gimnazjum im. H. Dąbrowskiego w Kutnie. W roku 1938 uzyskał maturę, 1 września rozpoczął służbę wojskową w 18 pułku piechoty w Skierniewicach, gdzie odbył kurs unitarny dla przyszłych podchorążych rezerwy. 3 stycznia 1939 roku został przeniesiony do Szkoły Podchorążych Lotnictwa w Dęblinie. 28 sierpnia 1939 r. ukończył szkolenie kompletne myśliwskie. Nie brał udziału w walkach kampanii wrześniowej, wraz z całą Szkołą Podchorążych został ewakuowany na Rumunię.

27 października, przez Rumunię i Syrię, przybył do Francji. Został skierowany do francuskiego Centrum Wyszkolenia personelu latającego w Rabacie w Maroku. Ewakuowany statkiem do Wielkiej Brytanii, pod koniec 1940 r. został dowódcą plutonu w obozie w Weeton, gdzie odbył kurs uzupełniający dla podchorążych. Następnie skierowano go do polskiej szkoły pilotażu 1 PFTS na kurs odświeżający. 2 kwietnia 1941 r. otrzymał przydział do 302 Dywizjonu Myśliwskiego „Poznańskiego”.

8 września 1943 r. prowadził eskadrę, która ubezpieczała formację bombowców przed niemieckimi myśliwcami. W rejonie Lille doszło do walki z niemieckimi myśliwcami, podczas której Śnieć zestrzelił jednego z niemieckich myśliwców. Jednocześnie odłączył się od formacji i podjął decyzje o powrocie do Anglii lotem koszącym. Lecąc na niskiej wysokości został ostrzelany przez obronę przeciwlotniczą, co doprowadziło do pożaru samolotu. Nie wytraciwszy prędkości wylądował „na brzuchu”; opuściwszy samolot udał się do pobliskiej wioski.

W wiosce otrzymał informacje na temat swojego położenia, miejsce to było zamieszkiwane przez wielu Polaków. Następnego dnia, po całonocnym marszu, ukrył się w szopie. Spostrzegły go dzieci gospodarza, od którego w zamian za mundur i biały lotniczy sweter otrzymał cywilne ubrania. Dostał także dokładne wskazówki, w którym kierunku ma się udać, by trafić na Polaków. Wieczorem dotarł do La Basse, gdzie spotkał się z pierwszymi rodakami, od których otrzymał pomoc. Następnego dnia, w Wingles, odnalazł polskiego księdza, Jana Gockiego, który zakwaterował go w domu innego Polaka – Ścigacza.

Po skompletowaniu fałszywych dokumentów, z Paryża wyjechał do Tuluzy. Następnie przez Lourdes dostał się pod Pireneje, które przebył ciężkim sześciodniowym marszem. Na granicy został jednak aresztowany i przewieziony do więzienia w Pamploonie, a następnie do obozu koncentracyjnego Miranda de Ebro. Po 28 dniach został wypuszczony, a 19 stycznia 1944 r. , przez Madryt i Gibraltar, przybył do Anglii.

24 maja 1944 r. został skierowany do 309 Dywizjonu Myśliwskiego „Ziemi Czerwieńskiej”. Do 302 dywizjonu na lotnisko Ford został oddelegowany 1 sierpnia, następnie 23 sierpnia 1944 r. przesunięto go do 317 Dywizjonu „Wileńskiego”, na dowódcę eskadry.

1 lutego 1945 r. przeszedł do sztabu 131 Skrzydła Myśliwskiego na oficera operacyjnego. Pozostał nim do 23 października 1945 r., kiedy to wrócił do 317 dywizjonu, ponownie obejmując eskadrę „B”. 22 grudnia 1945 r. przeniesiony został do 302 dywizjonu.

30 kwietnia 1946 r. ożenił się na terenie Belgii. 16 listopada 1946 r. wystąpił o zwolnienie z wojska, które otrzymał 26 kwietnia 1947 r. Do 29 listopada 1947 r. przebywał w Belgii.

Do Polski powrócił 1 grudnia 1947 roku. Wraz z matką i żona zamieszkał w Kutnie przy ulicy 3 maja 26. Pracował jako dyrektor WEGLOKOKSU, później w Polskiej Żegludze Morskiej.  W latach 1968-1972 był attaché do spraw morskich przy ambasadzie Polskiej w Nigerii.

Wykonał 192 loty bojowe. Został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari (nr 8435), trzykrotnie Krzyżem Walecznych, Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami, Polową Odznaką Pilota oraz brytyjskim Distinguished Flying Cross34.

Zmarł w Warszawie, 13 kwietnia 1972 roku. Pochowano go na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie (Kwatera 45B, rząd 21, grób 1)5.

W szczecińskim muzeum znajduje się depozyt z pamiątkami pilota.

  1. Dokumenty zachowane w IPMS, jako datę urodzenia podają 31 stycznia .
  2. Śnieć Czesław, Lista Krzystka, dostęp 6 kwietnia 2015, http://listakrzystka.pl/?p=292680 .
  3. Czesław Śnieć, Polskie Siły Powietrzne w II wojnie światowej – Wojciech Zmyślony, dostęp 7 kwietnia 2015, http://www.polishairforce.pl/sniec.html .
  4. Ucieczki z niewoli – Czesław Śnieć, Myśliwcy – polskie lotnictwo myśliwskie w II Wojnie Światowej, dostęp 8 kwietnia 2015, http://www.mysliwcy.pl/artykul.php?id=81&dzial=3.
  5. Śnieć Czesław, Niebieska Eskadra, dostęp 6 kwietnia 2015, http://niebieskaeskadra.pl/?control=8&id=2731.